Ketoza – fakty i mity

Ketoza – słowo kluczowe związane z jednym z systemów żywienia, który w ostatnich latach  rośnie w swojej popularności. Niestety, brak wystarczającej wiedzy osób, które propagują informacje na ten temat, a także częste niedopowiedzenia związane
z ich systemem żywienia, stylem życia, czy szeregiem dodatkowych czynników prowadzą do niebezpiecznych dla zdrowia innych sytuacji. Wraz ze wzrostem popularności diety ketogenicznej, coraz częściej osoby początkujące decydują się na wdrożenie zasad, które znajdą w Internecie.

Gdzie należy doszukiwać się genezy ketozy? Jaka jest charakterystyka tego modelu żywienia? I wreszcie – czy rzeczywiście niesie on za sobą szereg dobrodziejstw i jest doskonałą dietą dla osób aktywnych fizycznie? Na te i szereg najczęściej pojawiających się pytań i wątpliwości związanych stricte z ketozą postaramy się odpowiedzieć na łamach tego artykułu!

Geneza powstania ketozy

Rozpoczęcie ery diety ketogenicznej datuje się już na początek lat 70-siątych dwudziestego wieku. Ojciem modelu żywienia jest kardiolog, Robert Atkins z Norwegii. Dieta którą polecał, bazowała przede wszystkim na wysokim poziomie przyswajanych dwóch makroskładników – białka i tłuszczu. Atkins propagował również obniżenie podaży węglowodanów do absolutnego minimum. Według norweskiego kardiologa, takie zmiany w diecie miały doprowadzić do błyskawicznej utraty tkanki tłuszczowej, poprawy wydolności organizmu i wzrostu produktywności pacjentów. Dieta ketogeniczna po dziś dzień zyskała grono swoich zatwardziałych zwolenników, jak i przeciwników.

Prozdrowotne kwasy omega-3

Co daje ograniczenie węglowodanów?

W przypadku wzrostu poziomu cukru w naszej krwi, naturalnym stanem rzeczy jest wyrzut insuliny. Jej funkcją pozostaje obniżenie jego poziomu we krwi poprzez transport glukozy na przykład do naszych mięśni. W ten sposób, możemy właśnie wykorzystać dostarczoną energię lub w przypadku braku takiej konieczności zmagazynować ją. Z kolei, kiedy nie spożywamy dużej ilości węglowodanów, niski poziom cukru we krwi powoduje zwiększenie stymulacji wydzielania glukagonu. Jest on hormonem o działaniu przeciwstawnym do insuliny. Dzięki jego pracy, następują w organizmie procesy glukoneogenezy, utleniania kwasów tłuszczowych
i glikogenolizy. Dieta ketogeniczna ma wprowadzić organizm w stan ketozy, gdzie wątroba, w celu wytworzenia ketonów bazuje na kwasach tłuszczowych. W przypadku drastycznego zmniejszenie ilości glukozy, która dla wszystkich z nas kojarzy się z energią, organizm w celu jej wytworzenia pobiera siłę, związaną w komórkach tłuszczowych.

Nieważne co jesz, ważne że nie ma węgli?

W diecie wysokotłuszczowej, główną rolę powinny odgrywać wysokiej jakości zróżnicowane tłuszcze(głównie roślinne). Wiele osób mylnie postrzega ketozę jako przyzwolenie na spożywanie dużej ilości kalorii z białka i tłuszczu wyłącznie ze względu na zmniejszenie do absolutnego minimum przyjmowanych węglowodanów. Część ze zwolenników ketozy wychodzi z założenia, że mogą pozwolić sobie na wszelkiego rodzaju wysokotłuszczowe posiłki, o ile nie przekroczą ilości przyjmowanych węglowodanów.
To absolutny mit!

Nasz organizm jest przystosowany do ketozy od zaraz?

Na takie opinie również należy brać poprawkę. Jak wynika z badań, ludzki organizm nie jest naturalnie przystosowany do wprowadzenia diety ketogenicznej, a nasz układ pokarmowy potrzebuje od 4 tygodni do prawie dwóch miesięcy, przeznaczonych na adaptację do nowego stylu żywienia. Rzeczywiście, dieta ketogeniczna nie wymaga dużej ilości przygotowania, czy planowania częstych posiłków. Wystarczy skomponować 2 do 4 posiłków w ciągu dnia, co pozwoli nam zaoszczędzić czas. Niemniej jednak, do podobnego konsensusu możemy dojść spożywając zbilansowaną dietę i dostarczając wszystkie makroskładniki.

Błonnik – potrzebny dla zdrowia?

Wiele osób, zastanawia się również, co zrobić w przypadku stosowania diety ketogenicznej w kwestiach związanych z błonnikiem. Choć spożywamy niektóre warzywa, są one w tak marginalnej ilości, że bardzo często stajemy przed koniecznością suplementowania dodatkowego błonnika. Z założenia dieta ketogeniczna, poprzez redukcję do minimum węglowodanów jest bardzo uboga w błonnik. Dodatkowo, dochodzi również mylne postrzeganie jej zasad przez wiele osób i nie spożywanie warzyw.

Probiotyk wieloszczepowy dla poprawy funkcjonowania przewodu pokarmowego

Dieta ketogeniczna to nie sposób na odchudzanie

Na dietę ketogeniczną bardzo często decydują się osoby, które chcą zrzucić nadprogramowe kilogramy. Niestety, do całego procesu podchodzą nieodpowiednio. Głównymi założeniami ketozy nie jest utrata tkanki tłuszczowej, a poprawa stanu zdrowia w niektórych stanach chorobowych, jak na przykład zmniejszenie ilości ataków padaczki.

Boczek, śmietana i masło – ketoza, czy gwóźdź do trumny?

Polacy bardzo często postrzegają dietę ketogeniczną jako system żywienia, który opiera się na takich produktach, jak śmietana, masło, olej kokosowy, boczek, czy jajka. Od razu wspomnę, że wszystkie z tych produktów, mogą występować w naszej diecie, jednak
w odpowiednich (minimalnych) ilościach. Aby dietę można było nazwać pełnoprawną ketozą musi dostarczać odpowiedniej ilości tłuszczów jednonienasyconych, wielonienasyconych i niewielką część tłuszczów nasyconych (do 10% kaloryczności diety). W ketozie warto pamiętać również o warzywach i… rozsądku!

Czy węglowodany nie są potrzebne do życia?

Nasz organizm jest w stanie poradzić sobie z wytworzeniem ilość glukozy niezbędnej do prawidłowego funkcjonowania narządów takich jak mózg czy serce. Fakt ten pozostaje często wykorzystywany przez zwolenników diety ketogenicznej. Ich zdaniem zrezygnowanie ze spożywania węglowodanów pozostaje uzasadnione ze względu na zdolności organizmu do ich samodzielnego wytworzenia. Niemniej jednak, istnieją badania potwierdzające słuszność w dostarczaniu węglowodanów, nawet jeśli nie jesteśmy osobami aktywnymi fizycznie. Aby zatroszczyć się o prawidłowe funkcjonowanie tarczycy przyjmuje się, że konieczne jest dostarczanie od 100 do 150 gramów węglowodanów dziennie, co związane będzie także z masą ciała. Dieta ketogeniczna, jest odpowiednia dla sportowców? Musimy brać pod uwagę podstawową kwestię związaną z naszym paliwem w trakcie wysiłku. Glikogen mięśniowy musi być przez nas odbudowywany po treningu, jeśli chcemy być w stanie optymalizować swoje zaangażowanie, progres i performance treningowy.

Duża ilość tłuszczu w diecie jest zdrowa?

Według zasad diety ketogenicznej, tłuszcz to makroskładnik, którym powinniśmy zaspokoić około 70 procent naszego zapotrzebowania. Tak duże ilości przyjmowanego tłuszczu mogą powodować problemy z trawieniem, prawidłową perystaltyką jelit, być przyczyną biegunek, czy stać się kłopotliwe w aspekcie planowanie posiłków, z których jesteśmy w stanie je dostarczyć.

Poprawa samopoczucia – Relatonic Forte

Doskonałe samopoczucie – sprawka ketozy?

Dieta ketogeniczna wiąże się z wprowadzaniem szeregu ograniczeń w nasz jadłospis. Na ketozie rezygnuje się z produktów przetworzonych, które najczęściej zawierają dodatek cukru, co zwiększa ilość przyswajanych wraz z nimi węglowodanów. W ten sposób, bazujemy w swoim codziennym modelu żywienia wyłącznie na niskoprzetworzonych produktach. Ten zabieg zmiany produktów, które dostarczamy do organizmu wiąże się oczywiście z poprawą samopoczucia, czy wyników badań ze względu na rezygnację z fast foodów i wysokokalorycznej żywności przetworzonej. Niemniej jednak, podobną poprawę samopoczucia możemy bez najmniejszego problemu uzyskać stosując zbilansowaną dietę, spożywając oprócz tłuszczu i białka odpowiednie ilości węglowodanów złożonych i prostych w postaci warzyw, owoców, kasz, makaronu, czy płatków owsianych. Klucz do lepszego zdrowia i samopoczucia to zmniejszenie do absolutnego minimum żywności przetworzonej na rzecz pełnowartościowych składników.

Ketoza lepsza od zbilansowanej diety?

To często pojawiający się mit w mediach społecznościowych. Warto wiedzieć, że nie ma on żadnego potwierdzenia
w przeprowadzanych badaniach, czy obserwacjach. W szczególności, kiedy mamy do czynienia z osobami aktywnymi fizycznie, zbilansowana dieta, gdzie dzięki niej dostarczymy wszystkie makroskładniki przyniesie nam znacznie lepsze rezultaty niż dieta ketogeniczna. Kwestie żywieniowe to na tyle indywidualne kwestie u każdego z nas, że trudno z góry wybrać jedyny, prawidłowy system żywienia. Ilość i rozkład makroskładników to aspekt, nad którym powinniśmy poświęcić dużą ilość czasu i obrać swój model żywienia na zasadzie prób i błędów.

Jaka jest najlepsza dieta?

Na to pytanie nikt do tej pory nie poznał dostatecznej odpowiedzi. Najlepsza dieta dla każdego z nas to taki model żywienia, który po prostu jesteśmy w stanie utrzymać przez dłuższy czas bez niedoborów, przy zachowaniu dobrego zdrowia i samopoczucia. Warto, bazować na badaniach i osób, które mogą potwierdzić swoją kompetencję w zakresie żywienia. Nieumiejętne posługiwanie się informacjami, które znajdziemy w Internecie jest bardzo groźne dla naszego stanu zdrowia. Nikt nie jest w stanie odpowiedzieć Ci na pytanie, jaka jest najlepsza dieta dla Ciebie jeśli nie pozna dostatecznie Twojego organizmu. Aby się o tym przekonać, najlepiej samemu pogłębiać wiedzę w zakresie odpowiedniego odżywiania lub poprosić o konsultację dobrego trenera personalnego, która na nasze pytanie o dany aspekt jest w stanie udzielić wyczerpującej odpowiedzi.

 

Natalia Galus - parę słów o autorze:

Studentka I roku, z ogromną dawką pozytywnej energii i rozmaitymi zainteresowaniami. Na co dzień copywriterka i trenerka personalna, dla której nie ma rzeczy niemożliwych. Zobacz pozostałe posty tego autora

2 komentarzy: “Ketoza – fakty i mity

  1. Zgadzam się Trzeba diętę dobrać indywidualnie Ja jestem na keto która mi służy A stan ketozy [powyżej 1.5 we krwi]
    osiągnąlem po 10 dniach Jednak jej stosowanie powinno być pod stałą opieką lekarza- dietetyka

    1. Wybory żywieniowe to bardzo indywidualna kwestia. Gorzej jeśli ktoś ślepo wierzy w poglądy „ekspertów” – w takiej sytuacji naprawdę może się to odbić na naszym zdrowiu. Dziękuję za przeczytanie artykułu i potwierdzenie kwestii, że „to, co działa na mnie niekoniecznie musi działać na innych”.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *