Tauryna – kompendium wiedzy

Napoje energetyczne ostatnio podbiły świat. Wiele osób po nie sięga, gdyż są łatwo dostępne i mają pobudzające działanie. Pewna część osób nie lubi smaku kawy, więc sięga po nie z myślą o energetyzującej dawce kofeiny. W takim napoju jest o wiele więcej innych składników niż ten jeden wymieniony. Często na opakowaniach można zauważyć obok napisu KOFEINA napis TAURYNA, ale nie tylko.

Co znajduje się w składzie takiego „energetyka”?

Skład napojów energetycznych może różnić się w zależności od producenta energetyków, ale podstawowym i obowiązkowym składnikiem każdego napoju energetycznego jest działająco pobudzająco kofeina. Kofeina zaliczana jest do alkaloidów purynowych, które wywołują w organizmie stan zbliżony do reakcji na stres.Poza kofeiną napoje energetyczne w składzie zawierają guaranę, taurynę, inozytol oraz witaminy z grupy B. Niektóre energetyki mogą być wzbogacone o wyciągi roślinne, np.: z miłorzębu, korzenia żeń-szenia, ostropestu plamistego czy yerby.

Smak energetyków jest z kolei pochodną łatwo przyswajalnych węglowodanów w postaci cukru pozyskiwanego najczęściej z buraków cukrowych. Napoje energetyczne typu light zamiast cukru zawierają cyklaminiany, sacharyny, acesulfam K czy aspartam.

Doładuj się z No.1 od Testo!

`

Tauryna (kwas 2-aminoetylosulfonowy) została po raz pierwszy wyizolowana z żółci byków przez dwóch niemieckich chemików w roku 1827. Jej nazwa pochodzi właśnie od łacińskiej nazwy byka – taurus. Jest niebiałkowym aminokwasem. Może być wbudowana do peptydów, na ogół jednak występuje w postaci wolnej.W organizmie człowieka tauryna jest produktem końcowym degradacji aminokwasu siarkowego – cysteiny. Występuje powszechnie w tkankach człowieka, a największe stężenie osiąga w mięśniach szkieletowych, sercu, mózgu, wątrobie oraz siatkówce. Dość duże ilości tauryny zawiera mleko kobiece. Wysokie stężenie tauryny występuje w rozwijającym się mózgu i spada zaraz po zakończeniu procesu rozwoju.

Tauryna jest aminokwasem niebiałkowym. Oznacza to że, nie uczestniczy ona w budowaniu mięśni. Jednak w jakimkolwiek stopniu nie umniejsza to jej znaczenia w organizmie. Proces syntezy tauryny przebiega z udziałem dwóch innych aminokwasów – cysteiny i metioniny. Ludzki organizm ma ograniczone właściwości do samodzielnej syntezy, dlatego jej suplementacja bywa niezbędna. Osoby, które są narażone na niedobór tauryny to: wegetarianie, weganie, osoby starsze oraz osoby regularnie uprawiające sport.

 

Działanie tauryny

Taurynę cechują przede wszystkim właściwości przydatne dla osób uprawiających sport, gdyż ma ona działanie:

  • antykataboliczne – mimo, iż nie oddziałuje bezpośrednio na przyrost masy mięśniowej, może znacznie wpłynąć na przyspieszenie osiągów treningowych. Tauryna jest swego rodzaju magazynierem oraz transporterem azotu, czyli substancji, która bierze wielki udział w procesie regeneracji tkanek, które są uszkodzone po treningu. Azot umożliwia tkankom samodzielne odbudowywanie swojej struktury. Dzięki czemu nie muszą pobierać niezbędnych aminokwasów z rozbitych białek mięśniowych. Co za tym idzie, tauryna hamuje procesy kataboliczne.
  • anaboliczne – tauryna bierze udział także w transporcie kreatyny. Jest to aminokwas, który wpływa na szybką regenerację mięśni oraz przyrosty ich masy. Tauryna również stymuluje trzustkę, aby produkowała insulinę, czyli jeden z naturalnych hormonów anabolicznych.
  • przeciwdziałające otyłości – wyrzut insuliny, stymulowany działaniem tauryny, wpływa na usunięcie nadmiaru glukozy z krwiobiegu i dostarczenie jej do tkanek, gdzie zostaje spożytkowana.
  • detoksykacyjne – chroni organizm przed wpływem wolnych rodników, które odpowiadają chociażby za procesy starzenia.
  • rozluźniające mięśnie – tauryna stymuluje produkcję kwasu GABA, który pomaga rozluźnić mięśnie i wspomaga procesy ich regeneracji.

Silna przedtreningówka od Apollo’s Hegemony

Gdzie znajdziemy taurynę?

Tauryna znajduje się głównie w pokarmach pochodzenia zwierzęcego. Najwyższe jej stężenie stwierdzono w niektórych skorupiakach i rybach. Wśród mięs najbardziej bogate w taurynę jest mięso indycze, a najmniej – z kurzych brojlerów.Pewne ilości tauryny można znaleźć w wodorostach morskich, np. listownicy japońskiej  i krasnoroście.W produktach roślinnych występuje w mniejszych ilościach. Znaczące ilości tauryny występują w nasionach niektórych roślin uprawnych oraz w owocach opuncji. Tauryna znajduje się również w soczewicy i grochu. W 4-5-dniowych kiełkach, np. cieciorki, stężenie tauryny jest sześciokrotnie wyższe niż w nasionach przed kiełkowaniem. Może to być spowodowane wzmożoną syntezą tauryny z aminokwasów siarkowych uwalnianych z białek zapasowych podczas kiełkowania.Obróbka technologiczna produktów pochodzenia zwierzęcego znacznie obniża stężenie tego aminokwasu. Gotowanie mięsa drobiowego czy baraniego może powodować spadek ilości tauryny nawet o 75%. Bogatym źródłem tauryny jest mleko samic większości gatunków ssaków z wyjątkiem krów, których mleko jest ubogie w ten aminokwas. Przy przetwarzaniu na twarogi i sery żółte znaczna część tauryny mleka przedostaje się do serwatki i dlatego proszek serwatkowy zawiera więcej tego aminokwasu, niż mleko w proszku. Obecnie tauryna stanowi składnik napojów energetyzujących, odżywek dla sportowców i mieszanek dla niemowląt i małych dzieci.

Tauryna w „energetykach”

Tauryna jest zaliczana do organicznych związków chemicznych powstałych jako końcowy efekt rozpadu aminokwasu – cysteiny. Jako aminokwas biogenny pełni szereg istotnych funkcji, mających wpływ na zachowanie homeostazy organizmu. Jedną z głównych funkcji biologicznych jest zdolność do metabolizowania kwasów żółciowych przed wydaleniem ich z wątroby, działa ponadto antyoksydacyjnie, warunkuje prawidłowe funkcjonowanie mięśni szkieletowych oraz centralnego układu nerwowego. Będąc również neuroprzekaźnikiem wywiera wpływ na ciśnienie krwi, poprzez regulację pracy lewej komory serca. Dzięki właściwościom antyoksydacyjnym przypuszcza się, że tauryna może pełnić nawet rolę neuroprotekcyjną – chroniąc komórki nerwowe przed przedwczesną degradacją. Oczywiście należy mieć świadomość, że kluczem prozdrowotnych właściwości jest przyjmowana dawka substancji czynnej. Tylko dawka czyni, że dana substancja nie jest trucizną”. Badania sugerują, że przekroczenie dopuszczalnej dziennej normy spożycia może być powiązane z wystąpieniem encefalopatii czy zaburzeń funkcji błon komórek układu nerwowego. Należy również mieć świadomość, że związek ten metabolizowany jest również przez nerki, stąd szczególnie roztropnie do suplementacji powinny podchodzić osoby z dysfunkcją tego narządu.

 

Dawkowanie i przeciwwskazania

Tak, jak w przypadku każdego leku czy suplementu, trudno wskazać dawkowanie, które będzie odpowiednie dla każdej osoby w każdym wieku. Dawkowanie tauryny różni się w zależności od produktu, dlatego konieczne jest stosowanie się do zaleceń podanych na opakowaniu danego preparatu. Przyjmuje się, że suplementacja tauryną powinna zawierać się w dawce od 0,005 g do 3 g na dobę. U niektórych osób skutki uboczne stosowania tauryny to różne dolegliwości ze strony układu pokarmowego, m.in. biegunki.

Przyjmuje się, że tauryna zażywana w prawidłowych dawkach, nie stwarza ryzyka wystąpienia poważnych skutków ubocznych. Swojej diety nie powinny jednak uzupełniać o ten związek:

  • kobiety w ciąży i matki karmiące
  • osoby z chorobą afektywną dwubiegunową (ryzyko rozregulowania stabilnego nastroju)
  • osoby stosujące leki psychotropowe (ze względu na ryzyko interakcji).

MIT

Przy okazji, warto wspomnieć o pewnej plotce, która swego czasu wprawiła zapewne w zakłopotanie miłośników tzw. energetyków. Chodzi o doniesienia jakoby napoje te zawierały składnik pozyskiwany z moczu i nasienia byka. Wszystko wskazuje na to, że plotka powstała w oparciu o prawdziwą informację dotyczącą okoliczności w jakich po raz pierwszy udało się wyizolować taurynę. Tak, jak wspominaliśmy na początku, nastąpiło to w XIX w. z żółci bydlęcej. Producenci napojów zapewniają, że tauryna, która jest składnikiem ich wyrobów pozyskiwana jest syntetycznie. Tauryna i byk nie mają zatem aż tak wiele wspólnego, jak niektórzy mogą się obawiać.

 

Czy tauryna może pomóc?

Spadek stężenia tauryny w tkankach jest charakterystyczny dla wielu stanów patologicznych, m.in. cukrzycy. W licznych badaniach, w tym także klinicznych, wykazano, że suplementacja tauryną odwraca lub przynajmniej ogranicza zmiany związane z przebiegiem tej choroby. Reguluje też czynność serca, działa antyarytmicznie, a u osób z nadciśnieniem obniża ciśnienie krwi. Właśnie tauryna wydaje się też regulować sztywność tętnic. Przykładowo, zwykle kilka dni po pojedynczej sesji treningu wzrasta silnie sztywność tętnic. Jest to bezpośredni skutek wzrostu stresu oksydacyjnego podczas ćwiczeń. Skoro tauryna obniża stres oksydacyjny mogłaby również zmniejszyć sztywność tętnic. Okazuje się, że przyjmowanie 2g tauryny trzy razy dziennie (czyli łącznie 6g dziennie) przez 14 dni działa zasadniczo ochronnie na naczynia. Po takim okresie suplementacji, jeżeli wykonasz ciężki trening, zarówno stres oksydacyjny jak i sztywność naczyń krwionośnych będzie niższa (w porównaniu z ćwiczącymi nieprzyjmującymi tauryny). Jest to też pewna wskazówka jak wykorzystać taurynę w prewencji chorób związanych z nadciśnieniem tętniczym, zwłaszcza u osób otyłych, u których już występuje nadciśnienie tętnicze.

Zwiększ pokłady motywacji i energii z NALT

Gdzie najlepiej?

Użytkownik internetu, który  zainteresuje się danym suplementem diety, z każdej strony zostanie zaatakowany przez reklamy prezentujące produkty wspierające funkcjonowanie naszych organizmów. Producenci konkurują między sobą ceną oraz trafnością prezentowanych konsumentom haseł reklamowych.  Warto jednak wybrać dobre, rzetelne źródło. Myślę, że Tauryna od firmy Swanson sprawdzi się idealnie.

 

 

Podsumowanie

Nie od dziś wiemy, że kofeina jest zdrowa. Została ona dogłębnie przebadana. Jednak mimo że niektóre biologiczne funkcje tauryny są znane od dawna, to do dziś nie wyjaśniono szczegółowo molekularnych podstaw działania oraz dokładnej roli tego aminokwasu w fizjologii człowieka. Odkrywane są coraz to nowe funkcje, jakie tauryna pełni w rozwoju i fizjologii organizmu, oraz potencjalne korzyści z zastosowania tego związku.

 

Źródła:

Astorino T.A, Matera A.J., Basinger J., Evans M., Schurman T., Marquez R. (2012) Effects of red bull energy drink on repeated sprint performance in women athletes. Amino Acids.,

da Silva L.A., Tromm C.B., Bom K.F., Mariano I., Pozzi B., da Rosa G.L., Tuon T., da Luz  G., Vuolo F., Petronilho F., Cassiano W., De Souza C.T., Pinho R.A. (2014) Effects of taurine supplementation following eccentric exercise in young adults. Appl Physiol Nutr Metab,

Ra S.G., Choi Y., Akazawa N., Ohmori H., Maeda S. (2016) Taurine supplementation attenuates delayed increase in exercise-induced arterial stiffness. Appl Physiol Nutr Metab,

Wójcik O.P., Koenig K.L., Zeleniuch-Jacquotte A., Costa M., Chen Y. (2010) The potential protective effects of taurine on coronary heart disease. Atherosclerosis,

Kłys W., Soroka D., Stoś K., Napoje energetyzujące. Żyw. Człow. i Metab., 2015,

Szymański K., Winiarska K., Tauryna i jej potencjalne wykorzystanie w terapii. www.phmd.pl Postepy Hig Med Dosw. (online), 2008,

Kulasek G., Jank M., Stwosz E., Biologiczna rola tauryny u ssaków. Życie Weterynaryjne 2004.

Paulina Szydlik - parę słów o autorze:

Studentka drugiego roku Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku, trener personalny, miłośniczka zdrowego stylu życia i treningów, szczególnie siłowni, która pomogła mi wyjść z zaburzeń odżywiania. Stawiam na zdrowy rozsądek i balans. Zobacz pozostałe posty tego autora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *